Müşteri
İç Anadolu bölgesinde 5 lokasyonda faaliyet gösteren akaryakıt zinciri. Günlük toplam satış hacmi yaklaşık 180 metreküp; her istasyonda 3 tank ve 6 pompa bulunmakta.
Durum
Müşteri, son 12 ayda hem fiziki sayım hem de muhasebe kapanışlarında kabul edilebilir sınırın üzerinde stok farkları yaşıyordu. Lokasyonlar arasında raporlama formatları tutarsızdı; tank seviyeleri elle ölçülüp Excel’e işleniyor, EPDK raporlamaları gecikmeli toplanıyordu. Bu durum hem kayıp/kaçak şüphesi oluşturuyor hem de denetimlerde idari yaptırım riski yaratıyordu.
Yapılan ilk teknik incelemede; üç farklı marka pompa, eski seri haberleşme kartları ve istasyonlarda standart dışı kablajlama tespit edildi. Verinin kaynakta hatalı toplandığı, dolayısıyla merkezde yapılacak her raporlamanın da hatalı olacağı görüldü.
Çözüm
İlk aşamada beş istasyondaki tüm tanklara manyetostriktif tank ölçüm probları kuruldu ve ATG (Automatic Tank Gauging) konsolu üzerinden 30 dakikada bir otomatik seviye, sıcaklık ve su kolonu ölçümü alınmaya başlandı. Pompa tarafında, farklı markalardaki kontrol kartları tek bir akaryakıt istasyonu otomasyon yazılımı altında konsolide edildi; haberleşme RS-485 üzerinden TCP/IP’ye taşındı.
İkinci aşamada her istasyona yedekli internet hattı tanımlandı; pompa, ATG ve POS verileri istasyon yerel sunucusunda tampon kuyruğa alınarak merkezdeki Arbek raporlama panosuna güvenli kanal üzerinden iletilecek şekilde yapılandırıldı. EPDK uyumlu günlük satış ve stok raporları otomatik olarak üretildi; muhasebe ekibinin manuel girişine ihtiyaç kalmadı.
Üçüncü aşamada ise sapma alarmları devreye alındı: tank giriş/çıkışı ile pompa satışı arasındaki fark belirli bir eşiği aştığında, ilgili lokasyon yöneticisine ve merkez operasyona anlık uyarı düştü. Böylece kayıp noktası saatler içinde tespit edilebilir hâle geldi.
Sonuçlar
- İlk 6 ayda toplam stok farkı %40 azaldı.
- EPDK raporlama süresi günlük 90 dakikadan 0 dakikaya indi (otomatik).
- Müşteri yatırımının geri ödeme süresi 14 ay olarak hesaplandı.
- Tüm istasyonlarda otomasyon uptime’ı yıllık %99,7 seviyesinde tutuldu.
Müşteri Sözü
Arbek ekibi sahaya geldiğinde sadece cihaz değiştirmediler; süreci de yeniden tasarladılar. Daha önce ay sonunu beklemek zorundaydık, şimdi sapmayı aynı gün içinde görüyoruz. EPDK denetiminde de ilk defa hiçbir eksik bulgu çıkmadan kapandık.
— Mehmet K., Operasyon Direktörü, Akaryakıt Zinciri